Το ζήτημα των σχέσεων Εκκλησίας - Κράτους επανέρχεται σταθερά. Σε βαθμό κουραστικό. Ακόμη και όταν υποχωρεί, γνωρίζουμε ότι με κάποια νέα αφορμή θα επιστρέψει.

Ετσι και τον τελευταίο καιρό η κατεστημένη Εκκλησία με τρόπο διακριτό και φωνή δυνατή απευθύνεται στο Κράτος, στη λεγόμενη Πολιτεία, και ζητάει να ρυθμιστούν τα ζητήματα της Εκκλησίας κατά τις επιλογές της. Κάθε φορά που τίθεται ένα ζήτημα - ιδεολογικού τύπου - το οποίο τη βρίσκει αντίθετη, ακούμε την επίκλησή της προς το Κράτος. Εγείρει επιχειρήματα, διατυπώνει ισχυρισμούς για «χρηστά ήθη» και «κοινή λογική» μαζί με αφορισμούς περί «καταστροφής του ανθρώπου», αναζητεί και εναγκαλίζεται κόμματα ως πολιτικούς συμμάχους.

Στη ροή του χρόνου τα προβλήματα των ανθρώπων ποικίλλουν, οι αντιλήψεις μεταπλάθονται και οι συμπεριφορές αλλάζουν. Το κανονιστικό πλαίσιο που ορίζει τη συνύπαρξη δεν μπορεί να παραμένει παγωμένο και αμετάβλητο. Η κοινωνία διαρκώς τελεί σε κίνηση, οι σχέσεις εντός της αλλάζουν, ποτέ και τίποτα δεν παραμένει όπως πριν.

Σε αυτή τη μεγάλη ροή η θέση της Εκκλησίας είναι με το Κράτος ή εναντίον του; Εννοώ την Εκκλησία, όπως αυτή γίνεται αντιληπτή και θεμελιώνεται κατά το μήνυμα του Ευαγγελίου και κυρίως κατά το παράδειγμα του Ιησού.
Μπορεί η Εκκλησία αυτή να είναι προσηλωμένη στην ισχύ του Κράτους;

Να πορεύεται ως σύμμαχος αυτού του διοικητικού εξουσιαστικού μηχανισμού και να προσφεύγει στη δύναμη του καταναγκασμού του για την επιβολή των επιλογών της ή τη συντήρησή τους; Αυτή η επιλογή ισχύος εκ μέρους της κατεστημένης Εκκλησίας δεν αναιρεί και δεν εκκενώνει το μήνυμα;

Μπορεί η Εκκλησία να συνδέει τον εαυτό της, την παρουσία της και την επιρροή της με την κρατική δικαιοδοσία;
Μπορεί η Εκκλησία να διεκδικεί ισχύ από τον φορέα δύναμης που είναι το Κράτος, ώστε και η ίδια να υπάρχει και να συντηρείται ως φορέας ισχύος;

Η απάντηση έχει από καταβολής δοθεί.
Το Ευαγγέλιο είναι μήνυμα αντι-ισχύος. Το παράδειγμα του Ιησού είναι μανιφέστο αντι-ισχύος και αντι-δύναμης. Και ως τέτοιο, μανιφέστο ελευθερίας.

Από τον πυρήνα αυτού - πιστεύω - του μηνύματος και νοήματος η Εκκλησία βρίσκεται εναντίον του Κράτους.
Η σύγκρουση με την εξουσία στο βάθος του ορίζοντα του Γολγοθά δεν μπορεί να διαγραφεί από μια κατεστημένη και ιστορικά προσδιορισμένη σχέση. Η διάσταση αυτή είναι πέραν ιστορικών συνθηκών και συνταγματικών ρυθμίσεων. Η σύγκρουση αυτή είναι πέραν της Ιστορίας. Και ενσαρκώνεται ως προσήλωση στη θεμελιωτική στάση της αντι-ισχύος απέναντι σε κάθε Αρχή και εξουσία. Στο μέτωπο αυτό βρίσκεται η επαναστατική εκρηκτικότητα του χριστιανισμού και η αντοχή του στον χρόνο.

Για τον λόγο αυτόν ο χωρισμός Κράτους - Εκκλησίας θα έπρεπε να είναι το διαρκές, ζωντανό και ζωοποιό αίτημα της ίδιας της Εκκλησίας.

«Ενδον σκάπτε»
Από μαθητής Γυμνασίου στη Σπάρτη Λακωνίας, θυμάμαι οικόπεδα να χάσκουν στην καρδιά της πόλης. Τοιχίσκοι μέσα τους και πέτρες διάσπαρτες θύμιζαν ότι εκεί κάτι κάποτε υπήρξε. Οπου η πυκνή βλάστηση άφηνε το βλέμμα να περάσει.

Ακούγαμε διάφορες ιστορίες για τη δουλοκτητική λειτουργία, που είχε δεσμεύσει τη γη μαζί και τα δικαιώματα των ανθρώπων που προφανώς επιχείρησαν να οικοδομήσουν στον χώρο τους. Δεκαετίες τώρα πολλά από αυτά τα οικόπεδα είναι στο έλεος του χρόνου. Εικόνα αδιαφορίας και εγκατάλειψης.
Θυμήθηκα τη Σπάρτη, ακούγοντας αυτές τις μέρες τη συζήτηση για την αρχαιολογική διάσταση του «Ελληνικού».

Σε όλες τις εποχές οι άνθρωποι πασχίζουν για τα αγαθά (τους). Να αποκτήσουν, να διαφυλάξουν, να εμπλουτίσουν. Η πολιτική είναι μια υπόθεση που συνδέεται άμεσα με αυτή τη λειτουργία. Και ως τέτοια αναπτύσσεται στο μέτωπο του παρόντος. Συνδέεται μαζί του και πειθαρχημένα θα έπρεπε να αποφεύγει αποδράσεις στον χρόνο, πριν ή μετά. Δεμένη με τα «πεζά» αγαθά του παρόντος, παραγωγή πλούτου, απασχόληση, ασφάλεια, υγεία, γνώση κ.ά. Και βέβαια στο κοπιαστικό μέτωπο του παρόντος βρίσκονται και κατοικούν το νόημα και ο λόγος της ύπαρξης.
Σε μια κοινωνία ηττημένη στο μέτωπο του παρόντος, λογικό είναι τα αγαθά πέραν του χρόνου να τη συγκινούν και να τη δικαιώνουν.

Μέχρι πριν από λίγο καιρό το ενδιαφέρον μονοπωλούσαν τα αγαθά του μέλλοντος. Αυτά που θα το χρηματοδοτούσαν άκοπα. Πετρέλαιο, φυσικό αέριο, χρυσός, ουράνιο και άλλα κρυμμένα στα έγκατα της γης αγαθά. Είναι ο κοιμισμένος πλούτος. Εκεί επί αιώνες. Περιμένει τους σύγχρονους Ελληνες να τον αναδείξουν και να τον χαρούν. Και να η εύκολη λύση για το Ασφαλιστικό και να η τροφοδότηση του κοινωνικού κράτους. Το μέλλον θα είναι λαμπρό. Αρκεί να βγει στο φως της ημέρας.

Η συζήτηση για το «Ελληνικό» και η έμφαση στο «αρχαιολογικό» έφεραν όμως στην πρώτη γραμμή και τα αγαθά του παρελθόντος.

Από τον λόφο Καστά, όπου η αρχαιολογική έξαρση έφθασε, προσωρινά, σε υψηλά επίπεδα, μέχρι το «Ελληνικό» πρόκειται για την ίδια προσήλωση στα αγαθά του παρελθόντος. Η επίκληση αυτών των αγαθών παίρνει χαρακτήρα υψιπετούς ιερότητας, καθώς οι αρχαιολόγοι, ως άλλοι θεολόγοι, προστατεύουν αυτή την αλήθεια της ιστορίας.
Τι μπορεί να συγκριθεί με το όραμά τους;
Τι αξία έχει ένα πεζό σχέδιο ανάπτυξης;
Γιατί τα νέα οικοδομήματα να κρύψουν για πάντα τα πιθανά περικλεή οικοδομήματα του παρελθόντος;
Συμμερίζομαι την ψυχή των ερωτημάτων.

Μόνο που εδώ, στη σύγχρονη Ελλάδα, η αρχαιολογική προσήλωση γίνεται ιδεολογία και ως τέτοια λαμβάνει «εσχατολογική» διάσταση, που εκτείνεται κατά παράδοξο τρόπο όχι στο μέλλον, αλλά στο παρελθόν.
Σε κατάσταση ελαφρότητας ο οικισμός «Ελλάς» δεν είναι πολιτικά σε θέση να διαβάσει δημιουργικά την εποχή, στρατευμένος στο μέτωπο του παρόντος. Δεν μπορεί να συνδυάσει τις ανάγκες των ανθρώπων της εποχής με τη διαφύλαξη του μέγιστου αγαθού της ιστορικής του διαδρομής και υπόστασης.

Τα αγαθά πέραν του χρόνου είναι αγαθά πέραν των ανθρώπων. Γιατί ως αγαθά του παρελθόντος ή του μέλλοντος είναι η άρνηση της δοκιμασίας του παρόντος. Και επειδή επιτηδείως μεταθέτουν, επιτηδείως παραπλανούν. Δεν είναι συνεπώς μόνο άχρηστα, αλλά και επικίνδυνα, όπως κάθε ουτοπική προσδοκία.
Αν μας παρατηρούσε ο Χείλων ο Λακεδαιμόνιος, με συμπάθεια υποθέτω, ίσως και κατανόηση για τη βαθιά αλλοίωση, θα μας έλεγε: «Ενδον σκάπτε».

To Βήμα, 24/09/2017


Κουράστηκαν και οι λέξεις. Διαβάζοντας πολιτικές διακηρύξεις και κείμενα επαγγελιών, διαπιστώνει κανείς το εγκατεστημένο αδιέξοδο επικοινωνίας της εποχής.
Τι να πεις;
Τι να πεις νέο;
Και τι να πεις με τρόπο νέο;
Πώς να ονομάσεις αυτό που έχει πολλές φορές στο παρελθόν ονομασθεί, έχει απομακρυνθεί και έχει επιστρέψει, έχει πεθάνει και έχει αναστηθεί;
Πρόκειται για μια καταλυτική πολιτική αδυναμία. Αδυναμία των πολιτικών εκφραστών. Πολιτική αδυναμία της ίδιας της χώρας.

Περισσότερα...

Το Βήμα, 01/10/2017

 

Οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ έχουν έναν συνάδελφο που δεν γνωρίζουν. Αν και προηγήθηκε. Εναν συνάδελφο που τους οδηγεί και τους κατευθύνει. Ισως και να τους εμπνέει.

 

Πρόκειται για τον αββά Ντινουάρ. Το 1771 κυκλοφορεί την πραγματεία του «Η τέχνη της σιωπής». Πραγματεύεται την αξία της σιωπής, τη χρονική καταλληλότητά της, την τέχνη της, τα είδη της και τις υπερβολές της. Ακόμη και την «ευφράδειά της».

 

 

Στις μέρες μας η τέχνη της σιωπής έχει αναχθεί σε επίπεδα υπέρτατης δεξιότητας από τους βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, τόσο που δεν θα μπορούσε ποτέ να διανοηθεί ο άγνωστος «συνάδελφός» τους.

Περισσότερα...

site tovima.gr | 16/09/2017

 
Ο πρίγκιπας ψηφοφόρος συνεχίζει να κατασκηνώνει στη ΔΕΘ. Το πνεύμα του όμως διαπερνά όλη τη χώρα. Από τον Βορρά μέχρι τον Νότο. Τις τελευταίες ημέρες η επικαιρότητα έρχεται να συμπυκνώσει παρατήρηση και αναλύσεις. Πάντα το μικρό θα μιλάει για το μεγάλο.

Περισσότερα...

DMC Firewall is a Joomla Security extension!